Mukriyan: 'Jin, jiyan, azadî' devrimci bir harekete yol açtı

  • kadın
  • 09:19 22 Kasım 2023
  • |
img

HABER MERKEZİ - İran'da engelleme çabalarına rağmen “jin, jiyan, azadî” direnişinin ulus ötesi devrimci bir harekete yol açtığını belirten KJAR üyesi Rojin Mukriyan, "Bu devrimci düşüncenin tohumları filizlendi. Sadece daha da büyümesi gerekiyor” dedi. 

İran’da İslami devrimin ardından başta kadınlar olmak üzere birçok farklı kimliğin örgütlenmesi rejim güçleri tarafından engellendi. Rejimin tüm baskılarına rağmen kadınlar ve azınlık gruplar gizli bir şekilde örgütlenerek mücadelesini sürdürdü. 
 
Tüm baskı ve engellemelere rağmen varlığını sürdüren Doğu Kürdistan Özgür Kadın Derneği de (KJAR) bu örgütlerden biri. KJAR üyesi ve College Cork Üniversitesi doktora öğrencisi Rojin Mukriyan, İran’da kadın direnişin 49 yılını değerlendirdi.
 
KADINLAR EŞİT VATANDAŞ OLARAK GÖRÜLMÜYOR
 
İran hükümetinin İran Şiilerinin ataerkil milliyetçiliği üzerine kurulduğunu belirten Mukriyan, “Bu, İran rejiminin, ulusal, dini ve toplumsal cinsiyet azınlıklarına mensup olanlar da dahil olmak üzere, temel hak ve özgürlüklerini anayasal olarak reddeden bir hükümet olduğu anlamına geliyor. Bu nedenle İran devletinin kadınları devletin eşit vatandaşı olarak görmediği açıktır. Aynı şey Kürtler ve Beluciler gibi ulusal ve dini azınlıklar için de geçerli. İran anayasaları kendi adına yüksek sesle konuşuyor. Mesela İran rejiminin anayasasına göre bir kadının hayatı bir erkeğin yarısına bedeldir” ifadelerini kullandı.
 
'KJAR ŞEMSİYE ÖRGÜTTÜR'
 
Rejimin bütün baskılarına rağmen kadınların gizlice örgütlendiğini belirten Mukriyan, “Öncelikle İran rejiminin herhangi bir örgüt oluşumuna tolerans göstermediğini anlamamız gerekiyor. Yani pek çok kadın gizlice örgütleniyor. Bu yeraltı örgütlerinin nasıl çalıştığını, nasıl örgütlendiğini, kadınların örgütlenmesine nasıl yardımcı olduğunu açıklamak zor. Ancak biz Doğu Kürdistan'daki Kürt kadınları olarak kadınlara özel farklı örgütlenmelerimiz var. Çoğu Rojhilat dışında faaliyet gösteriyor. Bu örgütlerden biri de Doğu Kürdistan Özgür Kadın Derneği’dir. 
 
KJAR, Rojhilat ve ötesindeki kadınları örgütlemeye ve harekete geçirmeye çalışan bir şemsiye örgüttür. Nihai amacı Demokratik Konfederalizm düşüncesini hayata geçirerek, kadın üzerindeki tahakküm ve baskıyı ortadan kaldırmaktır” ifadelerini kullandı.
 
‘TÜM BASKILARA RAĞMEN İRAN’DA AKTİF’
 
KJAR'ın Kurdistan’ın dört parçasında ve Avrupa’da çalışmalar yürüttüğünü söyleyen Mukriyan, “KJAR, Demokratik Konfederalizmin uygulanmasının büyük olasılıkla toplumun, özellikle de kadınların örgütlenmesi yoluyla mümkün olacağına inanıyor. Bu nedenle KJAR üyelerinin bir kısmı İran ve Rojhılat’ta da mevcut ve aktif durumda. Bunun bir örneği Warisheh Moradi'dir. Warisheh Moradi, ‘Jin, jiyan, azadî’nin kadınları örgütlemeye yönelik devrimci hareketi sırasında Rojhılat'taydı. Moradi, 1 Ağustos 2023'te İran güvenlik güçleri tarafından Sanandaj civarında kaçırıldı. O tarihten bu yana kendisinden haber alınamıyor. Dolayısıyla İran'da faaliyet göstermek kolay değil” ifadelerini kullandı.
 
Jîna Emînî'nin İran devleti tarafından öldürülmesinin ardından başlayan direnişe değinen Mukriyan, “Bu saldırı Rojhilat ve İran genelinde ‘Jin, jiyan, azadî’ bayrağı altında ulus ötesi devrimci harekete yol açtı. Kadınların önderlik ettiği bu devrimci hareket, sistem içinde reform arayışında değil. Bu hareket, toplumun mevcut sosyal, ekonomik, politik ve daha da önemlisi zihniyetinde köklü değişiklikler yaratmak içindi. Değişimi öncelikle toplumun zihniyetinde arayan, aşağıdan yukarıya bir devrimdi. Dolayısıyla bu açıdan bakıldığında toplumun içinde yaşanan bir kültür devrimi diyebiliriz. Bu devrimci düşüncenin tohumlarının çoktan filizlendiğini biliyoruz. Sadece daha da büyümesi gerekiyor” değerlendirmesinde bulundu.
 
Mukriyan, devrime öncülük eden kadınların hedef alındığını belirterek, “Kadınlar İran güvenlik güçleri tarafından vahşice hedef alındılar. İran güvenlik güçleri 2022'deki sokak ayaklanması sırasında 63'ü çocuk ve 32'si kadın olmak üzere 500'den fazla protestocuyu öldürdü. İran İnsan Hakları Örgütü'nün (IHRNGO) 16 Eylül 2023 tarihli verileri, baskıcı güçlerinin kasıtlı ve sistematik olarak kadınların gözlerini ve yüzlerini hedef aldığını ortaya koyuyor. Örneğin İran İnsan Hakları verilerine göre, öldürülen protestocuların yüzde 9'unu, göz yaralanmalarına maruz kalanların ise yüzde 28'ini kadınlar oluşturuyordu. Mahabad'ta öldürülen protestocuların yüzde 15'i kadın iken, protestocuların göz yaralanmalarının yüzde 56'sını kadınlar oluşturuyordu” bilgilerini paylaştı.
 
'KADINLAR ÖZGÜRLÜK İSTİYOR' 
 
Okullardaki zehirlenme vakalarına da değinen Mukriyan, Kasım 2022 ile Mart 2023 arasında İran'ın 31 vilayetinin en az 28'inde 7 bine kadar kız öğrencinin zehirlendiğini söyledi. Kadınların sistemini değiştirene kadar durmayacağın vurgulayan Mukriyan, “Kadınlar özgürlük istiyor. Ataerkillik, ulus-devlet ve kapitalizm üçgeninin kesişmesiyle kendilerine uygulanan tahakküm, baskı ve ayrımcılığı aşmak istiyorlar. Farklı cinsiyetlerin, milliyetlerin ve dinlerin barış içinde bir arada yaşamasına izin veren daha eşitlikçi ve özgürlükçü bir sistem talep ediyorlar” ifadelerini kullandı.
 
Kadınların hâlâ dünya çapında tahakküm altında olduğunu söyleyen Mukriyan, “Her üç kadından biri aile içi şiddete maruz kalıyor. Ataerkillik küresel bir olgudur. Kapitalizm ve ulus devletle iç içedir. Dolayısıyla küresel direnişe ve dayanışmaya ihtiyacı var. Kadınlar ve ezilen, dışlanmış gruplar tahakküm ve sömürgeleştirmenin üstesinden ancak kendi tabandan gelen ulusötesi dayanışma ağlarını inşa ederek gelebilirler” diye konuştu.
 
MA / Berivan Kutlu

Diğer başlıklar

24/11/2023
09:08 Özgökçe: Mücadele yöntemleri daha işlevli olmalı
09:07 Bakandan 'faili belli' saldırılara yanıt: Soruşturuluyor!
09:06 Kadın gazeteciler medyadaki eril dili değiştirmede kararlı
09:04 Mısırlı Siyaset Bilimci Attia: Mücadele uzun ama direneceğiz
09:02 ‘Özel savaş ve kadın kırımı özsavunmayla boşa çıkarılır’
09:01 Kuzey ve Doğu Suriye’de 'aile' yeniden tanımlanıyor
09:00 24 KASIM 2023 GÜNDEMİ
08:54 Dîlok’ta düğüne saldırı: 1 ölü, 4 yaralı
07:58 Riha’da ev baskınları
23/11/2023
23:55 İsrail BM’ye ait okula saldırdı: 27 ölü
23:11 Ordu'da 4'üncü kattan düşen işçi yaşamını yitirdi
21:41 Gazze’de yaşamını yitirenlerin sayısı 14 bin 854’e çıktı
21:40 Hatay'da kadın buluşması
21:15 Olan: Bêdlîs Belediyesi’nin borcu en az 500 milyon lira
20:41 Keskin: Tek dayanak kadın mücadelesidir
20:36 Berktay: Karanlıktan çıkış ortak politik eylemle mümkün
20:23 HEDEP’li Kunt: Milyonlarca kadın olarak tarihi biz yazacağız
20:18 Kadın cinayeti davası mahkemenin red kararlarıyla başladı
20:07 Solothurn'da eylem: Abdullah Öcalan için başlatılan hamleyi dünyaya anlatmalıyız
20:06 Uygurlar’ı katleden Geyik’e müebbet hapis cezası
19:59 ‘Gölge Oyunu’ Amed’de izleyiciyle buluştu
19:45 Meclis kürsüsünde kendini ‘ihbar’ etti: 25 Kasım’da her yerdeyiz
19:04 Agîrî’de uçuş seferlerinin düşürülmesi ve iptal edilmesine tepki
19:01 Aydemir’i katletmeye çalışan erkeğin cezai ehliyet raporu istendi
18:51 Hatimoğulları'ndan Yargıtay'a tepki: Engel olamayacaklar
18:14 Yüksekdağ ve Kışanak’ın yas hakkına tahammülsüzlük
18:07 Meletî’de 5.2 büyüklüğünde deprem
17:53 Wan’da kadınlar film gösteriminde buluştu
17:48 Elih’te ev baskını
17:45 Yıldırım: Tecridin ağırlaşması kadın felsefesine duyulan korkudan geliyor
17:40 Wan’da gözaltılar
17:36 Yeşilmen’in ölümüne ilişkin gözaltına alınan polis serbest
17:32 Colemêrg'te tekstilde çalışan kadınlar ziyaret edildi
17:27 İsrail ile Hamas arasındaki ateşkes yarın başlayacak
17:21 Eyn Îsa’ya saldırı: Yaralılar var
17:05 Kobanê Davası: Yargılayacaksanız hukuk çerçevesinde yargılayın
16:57 HEDEP’ten Yargıtay’a tepki: Hangi kumpası yaparsanız yapın mücadelemiz sürecek
16:55 Rüşvet iddialarını haberleştiren gazeteciye hapis!
15:57 HEDEP’li İrmez: Savaş için yol var, köy için yol yok
15:53 Göçük altında kalan maden işçisi toprağa verildi
15:42 Mahir Çayan'ı anma soruşturmasında 4 kişi serbest bırakıldı
15:24 TMMOB: Alınmayan önlemler felaketi getirdi
15:13 Kadınlardan 25 Kasım yürüyüşlerine katılım çağrısı
14:22 Politika faizi yüzde 40'a yükseldi
14:15 İzmir 'adalet' için yürüyecek!
14:00 13 cezaevinde 28 tutsağın tahliyesi engelleniyor
13:57 MEBYA-DER: Mücadelede hayatını kaybedenlerin takipçisi olacağız
13:46 Hatimoğulları: İktidar depremzedeleri göçe zorladı
13:39 Çorlu Tren Katliamı davasında 13 sanık için hapis istemi
13:13 Hatimoğulları Defneli kadınlarla bir araya geldi: Bu yarayı beraber saracağız
12:58 Mîdyad'taki kadın cinayetinde bir polis gözaltına alındı
12:44 Gözaltındaki ESP ve SGDF’liler açlık grevine başladı
12:33 Ümit Özdağ, Kılıçdaroğlu ile imzaladığı 'gizli' protokolü paylaştı
12:18 Kayıp mürettebattan bir kişinin daha cansız bedenine ulaşıldı
11:59 HEDEP, İstanbul Sözleşmesi için Meclis'i toplantıya çağırdı
11:40 Bakırhan: Bu ülkenin barışa ve Kürt karşıtı ittifakın dağılmasına ihtiyacı var
11:34 Avukatlar İmralı’ya gitmek için başvurdu
11:29 AKP’li Mûş ve Tatvan belediyeleri ile VASKİ borç batağında
11:28 Amed Şehir Tiyatrosu İstanbul’da sahneye çıkıyor
10:49 Tuğluk’un davası 'mükerrer suçlama' gerekçesiyle reddedildi
10:44 Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı HEDEP kısaltmasını kabul etmedi
10:39 Yerel mahkemenin Akbelen kararı için İstinaf’a başvuru
10:34 Babaanne ve 3 torununun ihmal sonucu can verdiği o geceyi anlattı
10:20 Riha'da örgütlü şiddete karşı örgütlü mücadeleyi örüyorlar
09:39 Yargı kıskacındaki Rosa geri adım atmadı
09:36 Ankara’da aynı aileden 2’si çocuk 5 kişi katledildi
09:32 Kürkçü: Türkiye, Kürtleri tanıyarak Filistin için önemli bir hamle yapmış olur
09:26 Sayıştay raporu: Kayyım taşınmazları sattı, MARSU borç batağında
09:25 Dêrsimli kadınlar özel savaş politikalarına karşı yürüyecek
09:23 Kadınlar şiddete karşı 25 Kasım'da Mecidiyeköy'de buluşacak
09:22 Helin Hasret Şen Akademisi çocuklara dönük ihlalleri araştıracak
09:20 Alevi örgütleri 'Demokratik Türkiye' mitingi düzenleyecek
09:20 Selin vurduğu Êlih’te salgın hastalık riski
09:18 Pargîn hakikatin izinde!
09:16 Şaire şiir gözaltısı: Köle bir toplum yaratmak istiyorlar
09:14 Emekliler: Ülkenin kaynakları savaşa harcanıyor
09:12 Sisteme bir başkaldırı: Dengbêjlik
09:05 NAR üyesi Monaki: Bu döngüyü durdurabilecek güce sahibiz
09:01 'Özgür kentler' için eşbaşkanlık sisteminde ısrar
09:00 23 KASIM 2023 GÜNDEMİ
08:59 KYK yurdunda yemekten sigara izmariti çıktı
08:55 Sêrt’te madende göçük: 3 işçi yaşamını yitirdi
22/11/2023
23:25 Boğaziçili Kadınlar’dan 25 Kasım yürüyüşü
23:19 Türkoğlu: İstanbul Sözleşmesi’ni kaldıran bakanlık ne kadar samimi olabilir?
22:52 Gergerlioğlu’nun yurt dışı yasağı kaldırıldı
21:11 Silopiya’da ‘Tecrit ve Kadın Soykırımı’ paneli
20:55 HEDEP'li Çiftyürek'e silahlı tehdit
20:30 Mîdyad'ta bir kadın katledildi
19:38 TÖP: Çocuk sömürüsü ve ölümlerine izin vermeyeceğiz
19:24 KHK eyleminde kadın mücadelesi vurgusu
18:21 'Abdullah Öcalan'a özgürlük' eyleminde mücadeleyi yükseltme çağrısı
17:22 Kayyım yönetimindeki Urla Belediyesi'nde usulsüzlükler
17:19 Beyin kanaması geçiren tutsak yoğun bakımdan çıktı
16:50 Kadınlar şiddete karşı mücadele yöntemlerini tartıştı
16:50 İstanbul’da suya yüzde 15 zam
16:33 ESP ve SGDF’lilere ‘ihbar’ gerekçesiyle gözaltı
16:28 Wan kayyımının usulsüzlükleri Sayıştay raporunda
15:43 Kayyım yolsuzlukları anlatıldı: 21'inci yüzyılın en modern soygunu
14:44 Alevi örgütlerinden HEDEP'e ziyaret: 10 Aralık'ta Kadıköy'de olacağız
14:16 İran'da 7 aydır mahkemeye çıkarılmayan kadın tutsak açlık grevine başladı
13:52 İkizköylüler ilçe tarım müdürlüğüne başvurdu
13:47 Öğrencilere ırkçı ifadelerin söyletilmesi gündem oldu
13:34 İstanbul’da iki kadın katledildi
13:30 İkizdere'deki taş ocağına dair bilirkişi raporu eksiklikleri ortaya serdi
12:53 Köpekli işkence davasında ‘kusur yok' raporu sonrası savcı beraat istedi
12:51 DBP’de yeni görevlendirmeler belli oldu
12:23 Tanhan'ın sağlık durumu ciddiyetini koruyor
11:53 Yaşamından endişe duyulan Babayiğit, avukatı ile görüştü
11:49 Bakırhan: Yerel seçim stratejimiz halklar olacak
11:01 Tüzün: AFAD raporunda uyarı var ancak önlem alınmadı
10:47 Gazze’de ‘ateşkes’ pamuk ipliğine bağlı
10:16 Bakandan Şênê Yaylası’ndaki ağaç kıyımı için ‘rehabilitasyon’ savunması
10:13 Amed'te ev baskınları: 8 gözaltı
09:37 Sel sularının vurduğu mahalle sakinleri dayanışma bekliyor
09:36 Çocuğa tecavüz davasında koruculara verilen ceza bozuldu
09:35 Elazığ’da 6 tutsağın tahliyesine engel
09:34 6 bin okulda 20 bin 800 öğretmenle 1 milyon öğrenciye eğitim
09:31 Politik avukatlar yargı kıskacında
09:28 Kayyım onarmayınca iş başa düştü!
09:24 Mahkum edildikleri koşulların nedeni ayrımcılık
09:19 Mukriyan: 'Jin, jiyan, azadî' devrimci bir harekete yol açtı
09:16 Wan'da 25 Kasım'ın adresi Ezberciler
09:14 Psikolog Sezen: Kadın örgütlerinin merkezde olduğu bir mekanizma kurulmalı
09:11 YPJ komutanı Kaxre: Dünya kadınları için mücadele ediyoruz
09:08 Taliban zulmü altında yaşayan kadınlar dayanışma bekliyor
09:04 Şiddeti erkeklere sorduk: Önce zihniyet değişmeli
09:01 Tecrit kadınlara nasıl yansıdı?
09:00 22 KASIM 2023 GÜNDEMİ
00:07 İsrail, Hamas ile rehine anlaşmasını kabul etti
21/11/2023
23:57 İYİ Partili Özlale’den kayyım sorusu: Neden sistematik olarak atıyorsunuz?
23:42 Suriye'de gözaltına alınıp Türkiye'ye getirilen yurttaşların akıbetini sordu
22:49 DEDAŞ Zinnar bölgesine 3 gündür elektrik vermiyor
21:56 Oluç: Yerel seçimlerde Kürt halkı bir kez daha tokat atacak!
21:36 MHP'den protesto sonrası geri adım
21:30 Silopiya’da Kürtçe Stand Up gösterimi
21:06 İsrail saldırılarında 14 bin 128 kişi yaşamını yitirdi
20:28 MHP'li Yıldız'dan AYM’ye hazine yardımı kararı nedeniyle tehdit
20:20 Silopiya’da kaza: 2 ölü, 6 yaralı
19:31 Kadınlardan 25 Kasım yürüyüşüne çağrı
19:27 Amed Barosu’ndan Adalet Bakanlığı’na İmralı başvurusu
19:13 Ogün Samast hakkındaki iddianame kabul edildi
19:09 DBP ve HEDEP’ten Bismil’de zarar gören mahallelere ziyaret
18:32 AYM üyeleri için savcı görevlendirildi
18:25 The Jerusalem Post: İsrail ile Hamas arasında 5 günlük ateşkes ilan edilecek
18:06 Oluç Elîh’te yaşanan ölümlere dair ihmalleri sıraladı
18:00 BM uyardı: Küresel sıcaklık artışı 2,9 dereceye çıkabilir
17:45 Kadın Zamanı Derneği’nden cinsiyet eşitsizliği atölyesi
17:33 5 çocuğu istismar eden yurt eğitmeni tutuklandı
17:29 MHP’liler Sakık’a yine küfür etti, tutanaklara yansıdı
17:21 Kobanê Davası: Savcılık gizli tanık mantığı ile mütalaayı hazırlamış